بسیار پیش می آید که دانش آموزان پس از تدریس یک درس ، از ما می پرسند که این درس که امروز خواندیم ،به چه درد ما می خورد؟و کجامی توانیم ازآن استفاده کنیم ؟ ریاضیات به عنوان یک درس اصلی است که داشتن درک درست از آن در آینده ی تحصیلی دانش آموزان و طبعاً پیشرفت علمی کشور نقش مهمی دارد . همچنین شامل کلیه ارتباطات ریاضی با زندگی روزمرّه ، سایر علوم و کاربردهایی در زندگی علمی آینده ی دانش آموزاست .به این ترتیب دربرنامه درسی و آموزشی ، برقرار کردن پیوند ریاضیات با کاربردهایش در زندگی و سایر علوم از قبیل :هنر،علوم طبیعی ،علوم اجتماعی و . . . . باید مدّ نظر قرار گیرد . در صورتی که این موارد در آموزش دیده نشود ، این سؤ ال همیشه در ذهن دانش آموز باقی می ماند که   به چه دلیل باید ریاضی خواند و ریاضی به چه درد می خورد؟                         : دراین مقاله سعی شده است که ارتباط دروس کتب ریاضی راهنمایی با سایر علوم و همچنین کاربرد آنها در دنیای امروز ی تا حدودی بررسی شود و ارائه گردد . بین رشته های علمی ، که بشر در طول هزاران سال به وجود آورده ، ریاضیّات جای مخصوص و ضمناٌ مهمّی را اشغال کرده است . ریاضیّات با علوم فیزیک ، زیست شناسی ، اقتصاد و فنون مختلف فرق دارد . با وجود این به عنوان یکی از روشهای اصلی در بررسیهای مربوط به کامپیوتر ، فیزیک ، زیست شناسی ، صنعت واقتصاد بکار می رود ودرآینده بازهم نقش ریاضّیات گسترش بیشتری می یابد. با وجود این مطلب ، برای آموزش جوانان هنوز از همان روشی استفاده می شود که سقراط و افلاطون ، حقایق عالی اخلاقی را برای شیفتگان منطق و فلسفه و برای علاقمندان سخنوری و علم کلام بیان می کردند . در حقیقت در درسهای حساب ، هندسه و جبر ،هرگز لزوم یادگیری آنها برای زندگی عملی خاطر نشان نمی شود. هرگز از تاریخ علم صحبتی به میان نمی آید. نظریه های سنگین علمی ، ولی هیچ نتیجه ای جز این ندارد که دانش آموزان را از علم بری کند و عدّه ی آنها را تقلیل دهد . یکی ازراههای جدی برای حلّ مسئله توجه به تاریخ علم، گفتگو در باره ی مردان علم و ارتباط ریاضی با عمل است ، ارتباطی که در تمام دوران زندگی بشر هرگز قطع نشده است                                                                                                            به نام افریننده ای که درافرینش یک ها یگانه ودر بهم امیختن اعداد بی همتاست0         علم لقمه برگرفتن از سفره طبیعت است . و ریاضی زاییده احتیاج و در آغازمبتنی بر تجربه. ریاضیات انعکاس دنیای واقعی در ذهن ماست. به عقیده بعضی‌ها :ریاضیات زیباترین زبان برای توصیف طبیعت و روابط بین پدیده‌های طبیعی است. سیلوستر می‌گوید:"ریاضیات ،مطالعه شباهتها در تفاوتها و مطالعه تفاوتها درشباهتهاست."  * علت اساسی موفقیت ریاضیدانان در آفریدن علمی به این زیبایی که عمیق‌ترین معرفت بشری شمرده می‌شود:سخت‌گیری بدون بخشش کوچکترین خطاها در کنار روش و معیارهای منطقی آنها به همراه جدیت ، خلاقیت ، به غایت اندیشیدن و نیز بلند پروازی و جسارت شکستن هر چه موجود است. به هر قسمت از  زندگی که کنجکاوانه و با دقت بنگریم ، اثر مستقیم یا غیر مستقیم ریاضیات در آن مشاهده می‌کنیم. نمونه آن کشف اخیر این مساله توسط دانشمندان است که :" یکی از انواع حشرات که بر روی شاخ و برگ درختان لانه سازی می‌کند، روش کارش بر اساس یک فرمول پیچیده  ریاضی است." در حالت کلی ریاضیات راه های متعددی برای باز شدن فکر در اختیار ما قرار دارد که از مهمترین آنها مطالعه ی ریاضیات از جمله شاخه ی تر کیبیات است.ریاضیات این کمک را به ما میکند تا مشکلات و موضوعات  زندگی را بهتر و راحت تر تجزیه و تحلیل کنیم. زندگي مثل رياضيات است پس بيا غم هايش را تقسيم . بدي هايش را تفريق خوبي هايش راجمع مهرباني هايش را ضرب كنيم .                       زندگي انسان ها يك تابع رياضي است و از قوانين رياضي تبعيت مي كند. با اينكه رياضيات تنها علمي است كه توسط بشر ايجاد شده است و علمي است منطقي ، نه مشاهداتي و تجربي ، اما همگان مي دانند كه تقريباً قوانين تمامي علوم طبيعي و قوانين مربوط به حركات اجرام آسماني و گذر زمان و ساير قوانين طبيعت هريك به نوعي از قوانين رياضي تبعيت      مي كنند. چرا كه رياضيات نيز خود آفريده پنهان خداوند در بطن طبيعت است. بگذريم Y به x زندگي انسانها نيز همانند توابعي كه در دبيرستان خوانده ايم ايكس ها يعني متغيرهاي اين تابع كارهايي هستند كه ما در زندگي انجام مي دهيم و تصميم هايي كه در زندگي مي گيريم. و ايگرگ يعني مقادير تابع ، اتفاقاتي هستند كه در زندگي براي ما مي افتند. هميشه تابع وابسته به متغير خود است. بنابراين همواره اتفاقاتي كه در زندگي براي ما مي افتند به طور مستقيم وابسته و نتيجه ي كارهايي هستند كه ما در زندگي خود انجام مي دهيم. بنابراين وجود اختيار در انسان به اين وجه و به صورت رياضي قابل اثبات است0 هر تابعي معادله اي دارد. تابع زندگي هريك از ما انسان ها نيز معادله اي دارد. و اين معادلات در هر انساني متفاوت از انسان ديگر هستند. خداوند در بدو آفرينش هر انساني معادله اي را براي زندگي او نوشته و در وجود او قرارداده است. اين تابع در واقع معادله ي سرنوشت انسان است. پس از تولد و رسيدن به رشد فكري ، اين وظيفه ي ما انسان هاست كه معادله ي تابع زندگي خود را كشف كنيم و با استفاده از روش هاي رياضي ريشه هاي آن را در صورت وجود بيابيم و ويژگي هاي معادله ي سرنوشت خود را بدانيم تا بدانيم كه چه متغيرهايي براي قرار دادن در آن مناسبند0 انسان اختياري در انتخاب معادله كلي تابع زندگي خود ندارد. چرا كه اين چيزي است كه تحت اراده ي خداوند است. اما انسان همواره مي تواند با يادگيري ، تمرين، كسب تجربه و تسلط يافتن بر قوانين رياضي زندگي ، با يافتن و قراردادن متغيرهاي مناسب معادله ي زندگي ، سرنوشت خود را به نحو بهتري تعيين كند. چرا كه نتيجه ي معادله همواره تابع متغيري است كه ما در آن قرار مي دهيم. در مراحل پيشرفته و با كسب مهارت هاي بيشتر رياضي ، انسان خواهد توانست ضرايب جملات معادله ي تابع زندگي خود را - كه تابعي است چند جمله اي و مركب از جملات جبري ، مثلثاتي ، نمايي ، ديفرانسيلي و غيره- به نحوي تغيير دهد كه اهميت جملات (يعني جنبه هاي مختلف زندگي) به خواست او تغيير كنند0 مسائلي از قبيل قسمت ، قضا و قدر و اتفاقات خارج از حيطه ي اختيار انسان نيز كه انسان ها همواره براي فرار از عذاب وجدان كرده ها و نكرده هاي خود به آن ها پناه مي برند ،نيز جملاتي از درجه ي 1 هستنند كه به عنوان ضريبي براي پارامتر متغير هستنده اي معادله ي سرنوشت اضافه يا از آن كم مي شوند. و همواره تاثير ثابتي در زندگي دارند و در نتيجه نهايي تاثير چنداني ندارند. چرا كه همانطور كه جمله ي درجه اول يك معادله درمعادله ي مشتق آن تابع تبديل به عددي ثابت خواهد شد ، اين جملات ثابت زندگي نيز در تغييرات زندگي تاثيري ثابت داشته و تغييرات زندگي ما همواره وابسته به كارهايي هستند كه ما انجام مي دهيم. وبنابراين خود تاثير قسمت و قضا و قدر نيز هميشه وابسته به كارهايي است كه ما انجام مي دهيم0       تاریخچه وپیشینه ریاضیات در طول اعصار:   ·       نمونه هایی از تاریخ کاربرد ریاضیات در افریقا: قدیمیترین شئ  ریاضی از 35000 سال پیش از میلاد در سوازیلند کشف شده. ·       قدیمیترین مثال حساب از 6000 سال پیش از میلاد در زئیر کشف شده. ·       هرم عظیم گیزا که یک شاهکار مهندسی است، حوالی سال 2650 پیش از میلاد در مصر ساخته شده. ·       پاپیروس مصری 4000 ساله معروف به مسکو، حاوی مطالبی از هندسه است.   لازم به اشاره است که، یونانیان نیز مبانی  ریاضی را از بابلیان به ارث برده‌اند. ·    ریاضیات مدون در حدود 2000 سال قبل از میلاد مسیح ، توسط بابلیان بوجود آمددند. «عبدالعظیم شاه کرمی» متخصص سازه و ژئوفیزیک و مسئول بررسی های مهندسی در مجموعه تخت جمشید در این باره،‌ گفت: «بررسی های کارشناسی که روی سازه های تخت جمشید به ویژه روی ستون های تخت جمشید و اشکال مخروطی انجام گرفته؛ نشان می دهد که هخامنشیان دو هزار و 500 سال پیش از دانشمندان ریاضی دان استفاده می کردند که به خوبی با ریاضیات محض و مهندسی آشنا بودند. آنان برای ساخت حجم های مخروطی راز عدد پی را شناسایی کرده بودند.»* دقت و ظرافت در ساخت ستون های دایره ای تخت جمشید نشان می دهد که مهندسان این سازه عدد پی را تا چندین رقم اعشار محاسبه کرده بودند. شاه کرمی در این باره گفت: «مهندسان هخامنشی ابتدا مقاطع دایره ای را به چندین بخش مساوی تقسیم می کردند. سپس در داخل هر قسمت تقسیم شده، هلالی شامل دایره، بیضی، و سهمی دیده می شود ، گفت: «به دست آوردن مساحت، محیط و ساخت سازه هایی با این اشکال هندسی بدون شناسایی راز عدد پی و طرز استفاده از آن غیرممک                                                             . جنبه‌های مختلف ریاضیات                                                                  الف) ریاضیات به عنوان یک ابزار                                                                                      یعنی وسیله‌ای برای توصیف و تجزیه و تحلیل و انتقال آن ، به دلیل گنگ و نامفهوم بودن زبانهای معمولی                    ریاضیات به عنوان یک موضوع   ب)    ریاضیات علاقه می‌آفریند و لذت می‌بخشد و ارزش مطالعه محض و مستقل از کاربرد دارد که خود جنبه آزادی اندیشه را از قید زمان و مکان می‌طلبد چرا که در بسیاری از موارد مطالعات در خارج از فضای سه بعدی و در فضاهای آفریده شده توسط ریاضیدان صورت می‌گیرد.. ریاضیات به عنوان یک علم ج)  یعنی از دیدگاه کاربردی که نقش و ارزش آن در جوامع کنونی بشری روز به روز مورد توجه قرار گرفته است و کاملا محسوس می‌باشد                                                                                                                 . ریاضیات به عنوان یک مساله تربیتی        برای پرورش ونظم فکری و بالابردن قدرت اندیشه و استدلال منطقی همچنین رشد قوه خلاقیت ذهنی که شاید این جنبه از ریاضیات مهمترین هدف از تدریس آن می‌باشد                                                                                            . ریاضیات از دیدگاه دانشمندان                                     ·         گالیله می گوید: اصول ریاضیات الفبای زبانی است که خداوند جهان را با آن نوشته است و بدون کمک آنها دریک کلمه هم غیر ممکن است. و انسان بیهوده در راهروهای تاریک و پر پیچ و خم سرگردان است ·         : داوینچی معتقد است : هیچ دانشی را نمی‌توان دانش واقعی دانست مگر این که به صورت ریاضیات متجلی شود                                                                                                                           . ·         واجر بیکن معتقد است: ریاضیات دروازه علوم است غفلت از ریاضیات به همه دانشها لطمه می‌زند زیرا کسی که علوم دیگر را نمی‌تواند درک کند و اشیای دیگر جهان را نمی‌شناسد. و بدتر از آن کسانی که نادانند نمی‌توانند جهالت خود را درک کنند                                                                                              . کانت می گوید: در هر بخش از علوم فیزیکی به معنای عام آن قدر از علم واقعی است که در آن ریاضیات وجود دارد یعنی علوم منهای ریاضیات یعنی هیچ                                                       نقش ریاضی در زندگی: اگرفردی به هر دلیل در رسیدن به هدف از ریاضی کمک نگیرد، وظیفه خود را انجام نداده است و همچنین اگر شخصی توانایی را در این مورد بدست نیاورد نه تنها توفیقی به دست نمی‌آورد، بلکه در زندگی اجتماعی نیز از طریق راههای سالم پیروزی چشمگیر نخواهد داشت. می‌توان نتیجه گرفت که ریاضیات غذای مغز است. که باید بطور حساب شده به مغز برسد. همچنین ریاضیات مانند غلتکی است که جاده ناهموار و سنگلاخ علم را صاف و ناهموار می‌سازد تا دیگر علوم در گذر زمان سرعت بیشتری بگیرند. مردم غالباً رياضيات و علم حساب را معادل يكديگر مي دانند. علم حساب با اعداد سرو كار دارد و در رياضيات تأكيد بر كسب مهارت هايي در زمينه محاسباتي (جمع و تفريق ...) است. اما رياضيات چيزي بيش از محاسبات صرف است.                                      رياضيات مطالعه الگوها و ارتباطات است. كودكان بايد دريابند كه چگونه مطلبي با مطلب بيش از خود شباهت يا تفاوت دارد.                                             رياضيات يك ابزار است كه، براي رياضي دان به نوعي كاربرد دارد و براي مردم عادي و در زندگي روزمره به نوعي ديگر، رياضيات در بسياري حرفه ها نيز كاربرد دارد. اگر فرض شود كه در برنامه ريزي درسي بايد نيازهاي كودك و نيازهاي اجتماع را در نظر گرفت ضرورت استفاده از خود رياضيات را هم نبايد از نظر دور داشت. كودكان بايد كار كردن با اعداد را تجربه كنند، اينكه سطح آموزش بايد از آسان به سخت باشد يا اينكه در هر مقطعي چه مطلبي بايد آموزش داده شود، در حقيقت كار برنامه ريزان آموزشي و حاصل تجربيات آن هاست اما در رياضيات به دليل تأكيد بر دو مطلب (نياز كودك و نياز اجتماع) برنامه هاي جديدي بايد در برنامه ريزي آموزشي وارد شود؛ چرا كه تأكيد بر كاربردهاي اجتماعي رياضيات مقولات تازه اي را مي طلبد. در برنامه تحصيلي كتاب هاي درسي به عنوان ابزار ثابت بار اصلي تغييرات و روش ها را به عهده دارند و بر اين مبنا.استوارند كه برنامه هاي تحصيلي در هر سطح شامل چه مطالبي مي شوند.                                         ما بايد آنان را به سازگاري هاي اجتماعي، ارتباط با ديگران و درك صحيح مفاهيم لازم براي زندگي اجتماعي نيز آشنا كنيم چرا كه زندگي درجامعه نيازمند كسب يك سلسله مهارت هاي اجتماعي است و دانش آموز با توجه به نقش هاي متفاوتي كه در جوامعي نظير خانه، محله، كلاس درس، به عهده دارد بايد نقش خود را مطابق با هنجارهاي اجتماعي بخوبي ايفا كند.                                                     مطالعات انجام شده بر روي دروس مختلف دوره ابتدايي نشان مي دهد كه رياضيات، زبان و كامپيوتر بستري مناسب هستند كه امكان رشد ساير علوم را فراهم مي آورند و چون در دوره ابتدايي كه دوره اي همگاني است. علاوه بر تكميل مهارت هاي عمومي (خواندن، نوشتن و حساب كردن) بايد بسياري از اطلاعات لازم براي زندگي را نيز به دانش آموزان ياد داد، مي توان از هر كدام از مقولات بالا (خواندن، نوشتن و حساب كردن) براي تكميل مهارت هاي اجتماعي كمك گرفت.                                       دو مقوله رياضيات و مهارت هاي اجتماعي ارتباط تنگاتنگي با هم دارند. در قلمرو مهارت هاي اجتماعي ما هدف هاي زيادي را دنبال مي كنيم كه مي توان به « ارتباط با ديگران، چگونگي زندگي در اجتماع و توليد و مصرف» كه اساسي ترين هدف هاست اشاره كرد. براي رسيدن به اين اهداف بايد خواندن جدول ها، خواندن برگه هاي آب و برق و تلفن، خواندن تقويم، حل مسأله، مهارت خريد كردن، مراجعه به بانك، پس انداز كردن و صرفه جويي را نيز اضافه كرد. موارد استفاده از رياضي در زندگي روزمره بسيار است و مي دانيم كه هيچ موضوعي را نمي توان به دانش آموزان تدريس كرد مگر آنكه آنان به سطحي از آگاهي و آمادگي رسيده باشند                                                        در ميان دانش آموزان، دانش آموزان كم توان ذهني نيازهاي بيشتري دارند. آنها چون از نظر رشد ذهني معمولاً در مرحله عمليات عيني هستند توانايي هايشان در يادگيري مطالب رياضي محدود است                                           در برنامه ريزي درسي دانش آموزان كم توان ذهني، بايد به ويژگي هاي يادگيري آنان توجه كرد، اينكه آنان توانايي لازم براي يادگيري مفاهيم پيچيده را ندارند و ضمناً نمي توانند مباني و مفاهيم اساسي را در ذهنشان تعميم دهند، درك مفاهيم تجريدي برايشان دشوار است و بايد براي تثبيت يك مفهوم پيش از آنكه بر مفاهيم ذهني تكيه كنيم، آنان را وادار به عمل كردن كنيم تا بتوانيم مطلبي را در ذهنشان تثبيت كنيم                                 كتاب جديد رياضي با در نظر گرفتن نيازهاي اين كودكان تأليف شده است به گونه اي که بتوانند در زندگي روزمره از آنها استفاده كنند. پس هدف كتاب هاي رياضي براي اين كودكان بايد هم نياز كودك را برآورده كند و هم توجه به نيازهاي اجتماعي آنان داشته باشد. در برنامه ريزي اين كتاب ها، استفاده از يك مجموعه لغات و اصطلاحات رياضي جهت به كارگيري آنها در زندگي روزمره، ايجاد مهارت هاي عددي، ايجاد دركي از واحدهاي گوناگون اندازه گيري و بسياري مباحث ديگر گنجانده شده است كه در ميان آنها اصطلاحات مربوط به «خريد و فروش» مانند پول، قيمت خرج كردن و فروختن، ريال و تومان يكي از بخش هاي اصلي كتاب هاست.                               ياضيات نقش گسترده اي در زندگي آينده افراد داراست رياضيات قادر است با اثر گذاري بر افراد  آنها را در برابر مشكلات آينده ی زندگي مقاوم تر كند   مطالعه رياضيات و تفكر در مسائل رياضي انسان را خلاق میکند و قادر است اورا پويا کرده و شخصیتی بسازد كه بهتر  در مورد مسائل روزمره زندگي خود استلال و تفكر كند در مقطع دبيرستان ، دانش آموز بايد بر اهميت ارتباط ميان انتخابهاي علمي و ساير انتخابهاي دوران زندگي خود واقف شود. وضعیت کنونی نیاز کشور به این رشته: دکتر بابلیان معتقد است هر وزارتخانه یا شرکتی نیاز به افرادی دارد که علاوه بردانستن الفبای کامپیوتر، دارای توانایی تجزیه  و تحلیل و تصمیم‌گیری مناسب باشند. در این زمینه شرکتها می‌توانند  فارغ‌التحصیلان ریاضی محض و یا کاربردی را جذب نمایند رشته‌های مختلف ریاضی جایگاه وسیعی در جامعه دارند از آن جمله : تمام رشته‌های  مهندسی ، رشته‌های مختلف علوم پایه «فیزیک ، شیمی‌زیست‌شناسی ،  (زمین شناسی)، پزشکی، علوم کامپیوتر اکتشافات فضایی،‌ بازرگانی، برنامه ریزی دولتی، غالب  رشته‌های وابسته به صنعت ، مدیریت و رشته‌های مختلف کشاورزی به رشته ریاضی وابسته‌اند و از آن به طور مستقیم استفاده می‌کنند؛‌ همچنین بخش بزرگی از فعالیتهای اقتصادی  و تولیدی کشور در طرحهای مختلف نظیر: نفت،پتروشیمی،حمل و نقل و ... ، مستقیم و یا غیرمستقیم از ریاضی استفاده می‌کنند  در مسائل اقتصادي و مالي، علوم پايه و مهندسي، رايانه و نرم‏افزار و نظاير آن، رياضيات داراي اهميت ويژه است و بدون اتكا به آن نمي‏توان اقدامي عملي صورت داد.امروزه در امور تحقيقاتي و پژوهشي، متخصصيني موفق‏ترند كه تسلط بيشتري بر رياضي دارند. آنچه مسلم است اين كه بدون توجه به رياضي و عدم تقويت آن نمي‏توان شاهد رشد ساير رشته‏هاي علوم بود و جايگاهي را براي توسعه در نظر گرفت. به نظر مي‏رسد تاكنون به نقش تعيين كننده رياضي در كشور ما توجهي نشده است. بله همين طور است. مسلما ما هم بايد با تاكيد بر اهميت علم رياضيات، اشتياق فراگيري آن را در جامعه از طريق به كارگيري ابزار مناسب آموزشي و كمك آموزشي‏گسترش دهيم و با صبر و متانت و عشق و علاقه، رياضي را به دانش‏آموزان بياموزيم. قطعا اگر نتوانيم اشتياق در دانش‏آموزان ايجاد كنيم كه بدون اجبار در كلاس حاضر شوند مسلما اشكال از ما بوده و بايد در شيوه‏هاي آموزش، بازنگري اساسي داشته باشيم.